Tag Archives: Offerkultus

Levitikus 17

So in hierdie tyd van Paasfees sien ons in vandag se hoofstuk van Levitikus 17, twee baie belangrike dinge. Die eerste het te make met die plek waar die offers gebring moes word, en die tweede handel oor die bloed wat daarmee gepaardgaan.

1.) Oor die plek

Ons sien hier die eerste voorloper tot die sentralisering van die offerkultus…

“Die bedoeling is dat die Israeliete nie meer diere in die veld moet slag nie, maar dit vir die Here moet bring. Hulle moet dit na die ingang van die tent van ontmoeting na die priester toe bring en daar slag as maaltydoffer vir die Here. Die priester moet die bloed sprinkel teen die altaar van die Here by die ingang van die tent van ontmoeting en ook die vet op die altaar verbrand as ’n offer wat deur die Here aanvaar word. Die Israeliete mag nooit weer diere slag vir die veldgode en só aan die Here ontrou wees nie.” Lev 17:5

Aanvanklik kon mense offers vir die Here bring op enige plek. Maar dit het gepaard gegaan met baie onreëlmatighede. Sinkretisme het ontstaan deurdat mense afgodediens met offers aan die Here vermeng het. Om dit te keer en groter beheer uit te oefen, sou die mense voortaan net offers by die tent van ontmoeting kon bring.

Later sou die tent van ontmoeting vervang word met die tempel in Jerusalem. Hoekom is dit belangrik vir ons? Want as dit nie was vir die sentralisering van die offerkultus nie, sou die betekenis van Jesus se offer in Jerusalem nie vir ons so ooglopend gewees het nie.

2.) Die bloed

Die tweede interesantheid hou verband met die verbod om bloed te eet. Die rede hiervoor is omdat daar geglo is dat bloed gelykstaande aan lewe is. Dit is nie so vergesog om dit te glo nie. As jy te lank bloei, gaan die lewe immers uit jou uit.

In baie van die afgodsdienste van die omliggende volke is daar bloed gedrink van bv bulle, en dan is daar geglo ontvang jy die krag van die bul – want die lewe van die bul is in sy bloed. Israel word dit egter verbied.

Waarom is dit vir ons betekenisvol tydens Paasfees? Want ons glo dat die bloed van die Lam ons reinig. Dit is deur die bloed van die Lam wat ons Nuwe Lewe ontvang – ons ontvang Sý Lewe.

Nehemiah 12

Toe die volk uiteindelik die muur klaar gebou het, kon hulle dit inwy met groot blydskap. Daar staan: “Daar is daardie dag baie offers gebring. Die mense was bly. God het hulle groot blydskap gegee. Ook die vrouens en kinders was bly. Jy kon die blydskap van Jerusalem ver hoor.” Neh 12:43

4 Keer word daar in een vers gesê daar was blydskap. Dit sluit natuurlik aan by die opdrag van hoofstuk 8:10-13 om bly te wees tydens die inwyding.

Wat my opval is dus, eerstens, dat blydskap vir die Here goed en mooi is. Dit kom van Hom. Te veel dink mens die Here wil hê ek moet die lewe “ernstig” opneem – asof erns en blydskap teenoor mekaar staan.

Tweedens val dit my op dat hulle blydskap met offers gepaard gegaan het. Of anders gesê, hulle offers het met blydskap gepaard gegaan. Offers is eintlik iets wat jou seer maak. Dit vat aan jou. “Baie offers” – soos die teks sê – soveel te meer. Maar vir die volk was dit ‘n voorreg om offers vir die Here te bring. Ek wil dit onthou: As ek iets doen vir die wat aan my vat, kry ek nie myself jammer nie – ek is bly.

Maar miskien is die derde ding wat uit vandag se hoofstuk my opval, die ding wat vandag vir my die swaarste weeg: “Die priesters en die Leviete het eers hulleself gereinig en daarna die volk, die poorte en die muur” (Neh 12:30)

Alvorens die leiers op die taak op hande begin fokus het, het hulle eers hulself gereinig. ‘n Opdrag van die Here wat uitgevoer word – soos ‘n stadsmuur wat vir die Here ingewy word – is van niks waarde as die lewens wat dit doen nie self ook aangeraak is nie.

Om die Here met toewyding te dien, begin by onsself. Die groep is wonderlik. Opofferings is wonderlik. Maar heel eerste begin dit by jouself.

Levitikus 16

Hmmm…vanoggend se gedeelte gee my ‘n glimlag: Môre is dit Groeie Vrydag en vandag lees ons van die jaarlikse versoendag.

Kan ons ooit besef hoe belangrike gebeurtenis hierdie vir die volk was? Die héle offerkultus het deur die jaar opgebou na hierdie punt: Een keer per jaar word daar ‘n versoeningsoffer gebring vir ál die sondes van die héle volk. Natuurlik kon die offers nie regtig sondes wegneem nie. Ons weet dit want die Bybel self sê so:

Die wet van Moses is slegs ‘n skadubeeld van die weldade wat sou kom, nie ‘n werklike beeld daarvan nie. Voortdurend, jaar na jaar, word dieselfde offers gebring, en tog kan die wet dié wat die offers bring, nooit volkome van sonde vry maak nie.(Heb 10:1)

Dit is asof die volk geweet het – hoe belangrik die offerkultus ook al vir hulle was – dat dit slegs heenwys na iets groter, beter, waardevoller wat nog moet kom. Jesus het op één dag, ál die sondes van die héle wêreld op Hom geneem.

Die verskil was dat Hy dit nie jaar na jaar weer hoef te doen nie. Dit was één offer vir alle tye (sien Heb 10:11-12). Dit beteken dat hier waar ek nou sit – en daar waar jy nou sit – is ons sondes vergeef en afgeskryf. Ons is vry!

Neem dit in ontvangs en maak dit jou eie. Moenie langer in die verlede dwaal nie. Leef ‘n nuwe lewe!

Levitikus 14

Ek het ‘n paar riglyne gaan neerpen wat jou kan help met vandag se gedeelte in Levitikus. Klik gerus op die onderstaande skakel:

Hoe werk “rein” en “onrein” – en wat is die betekenis daarvan vir vandag?

Rakende Levitikus 14 is dit vir my treffend dat dit ‘n priester is wat na die “onrein” persoon toe moet gaan – buite die kamp – en dan die persoon “rein” moet verklaar. Daarna moet die persoon ‘n offer bring wat die stand van reinheid as’t ware bekragtig.

Dit stel Jesus se bediening in ‘n heel ander lig. In die Nuwe Testament het Jesus die rol van die priester ingeneem deurdat Hy byvoorbeeld melaatses in die veld genees en rein verklaar het.

Waar mense onder die ou verbond self hulle offers moes bring, het Jesus dit in die nuwe verbond namens ons kom doen. Dit sal gepas wees as ons dit juis in hierdie week onthou wanneer ons die kruisiging van Jesus vier.

Eksodus 30 (7 April)

Ek lees deur vandag se stuk en word sommer getref deur hoe ryk en hoe diep die Bybel se storielyn is.

In Eksodus 30 lees ons in byvoorbeeld vers 26-29 van die “toebehore” wat gesalf moet word en dan sal dit gewyd wees. Dit sal met ander woorde heilig wees. Dit is nou instrumente soos die tafel, die kandelaar, die wierookaltaar – en dan natuurlik al die gepaardgaande grawe en tange om die vuur te hanteer ens.

Waar ons nou in Eksodus trek, het ons al gesien dat daar in die ou verbond 4 heilige dinge is:

  • Heilige tyd (die Sabbat)
  • Heilige persone (die priesters)
  • Heilige plekke (die verbondstent en later die tempel)
  • Heilige voorwerpe (instrumente soos genoem in oa Eks 30)

Hierdie 4 heilige kategorieë moes eenkant gehou word om altyd te verseker dat daar ‘n skerp verskil tussen die alledaagse en die heilige was. God is heilig en kan nie meng met die “profane” nie.

Maar dan kom Jesus. En Jesus kom krap alles om. Na sy dood – wat versoening bewerk – begin die nuwe testament ‘n klomp begrippe herinterpreteer.

  • Skielik kry jy nie meer die onderskeid tussen “heilige tyd” en “alledaagse tyd” nie. Hebreërs 4:1-11 se boodskap is dat “vandag” ‘n Sabbat is. Elke dag is nou heilige tyd.
  • Skielik kry jy nie in die nuwe verbond sekere mense wat meer heilig is as ander nie. Dit was juis wat so treffend was van die uitstorting van die Heilige Gees. Naamlik dat Hy uitgestort is op mans sowel as vrouens. Volwassenes sowel as kinders. Leiers sowel as Jan-alleman.
  • Jy kry ook nie meer heilige plekke nie. Paulus benadruk dit mos: “Weet julle dan nie dat die tempel nou julle liggame is nie?
  • En die heilige voorwerpe waarvan ons in vandag se stuk lees? Hoe word dit geherinterpreteer? In 2 Tim 2:21 vergelyk Paulus voorwerpe wat vir alledaagde gebruik is, met voorwerpe vir “besondere gebruik” (hoor “heilig“). Hy sê: “As iemand hom van die kwaad gereinig het, sal hy ’n voorwerp vir besondere gebruik wees” (2 Tim 2:21)

Dit is vir my wonderlik hoe die ou testament se heilige tyd, plek, persone en voorwerpe in en deur Jesus – en die uitstorting van die Heilige Gees – vervul word.

Gebed: Vra die Here om vir jou die grootsheid te laat besef dat ook jy ‘n instrument in sy koninkryk is vir “besondere gebruik”.

Eksodus 29 (6 April)

Eks 29:5-9 Dit is vir my opvallend wie in hierdie gedeelte aktief en wie passief is. Dalk sou ons verwag dat die nuwe priesters wat gewy word, die aktiewes moet wees. Maar dit is presies andersom. Moses neem as’t ware God se rol in en hy trek vir hulle die priesterlike klere aan. Hy bind die tulband om hulle. Hy salf hulle met olie. Hulle is passief in die rol.

Dit skets met ander woorde ‘n prentjie waar God die inisiatief neem. Die mens moes nooit dink dat die middelaars tussen God en mens, ‘n vindingryke plan van die mens was nie. Dit was God se idee, en Hy neem die inisiatief om die gebroke verhouding te herstel. Dit kom van Hom af.

As kinders van die Nuwe Verbond is ek en jy mos ook eintlik ook koning, priester en profeet. Ons sou dus kon sê dat die Here dieselfde patroon met ons gevolg het. Dink ‘n oomblik na aan wat die Here alles in jou lewe gedoen het, om jou te bring op die plek waar jy vandag is.

Gebed: Dank die Here dat verlossing altyd van sy kant af kom.

Eksodus 26 (2 April)

So, nou moet ons begin kophou!

  • Eerstens (Eks 26:7) is daar ‘n tent van bokhaarmateriaal oor die tabernakel geplaas (wit)
  • Tweedens (Eks 26:14) kom daar dan rooi gekleurde ramsvelle bo-oor die wit bokhaarmateriaal
  • Derdens (Eks 26:14) kom daar ‘n seil van gebreide vel oor die gekleurde ramsvelle.

In ons Bybelskoolsessie het ons gesê dat die tent van ontmoeting ‘n uitbeelding is van hoe God se teenwoordigheid in die paradys gelyk het. En hier sien ons iets daarvan: As jy na die tabernakel kyk, sien jy die storie van die sondeval. Met ‘n eerste oogopslag sien jy diervelle. Dit is dieselfde beskutting wat God gebruik het om die mens mee te beklee na die sondeval (dit is nou na hulle powere poging om hulleself te beklee met blare). Maar as diervelle gebruik is om hulle te klee, beteken dit dat iets moes sterf as gevolg van die mens se sonde. Die “toemaak” van die mens, word met ander woorde simbolies gesien as die “toemaak van sonde”. Dit lei jou tot die volgende laag, naamlik die rooi ramsvelle. Die rooi kleur herinner dat daar onmoontlik versoening kan kom as daar nie bloed vloei nie. Die onderste laag simboliseer die uiteinde van die rite: die wit bokhaarmateriaal dui op reinheid.

Dit is die prentjie wat die volk altyd voor hulle gesien het.

En dit is ook die prentjie wat vir ons op die kruis afgespeel het: Die lam word geslag, en sy bloed was ons skoon.

Gebed: Vra vir die Here dat net soos wat Hy hierdie prentjie in die harte van die volk inge-ets het, Hy dit ook in jou hart sal in ets.

 

Levitikus 7 (26 Maart)

Levitikus 7 bevat veredere stipulasies en verfynings oor die offer. Met die klem wat weer val op die bloed wat besprinkel moet word teen die altaar, trek my gedagtes terug na 1 Pet 1:2 “Soos God die Vader dit vooraf bestem het, het Hy julle uitverkies en deur die Gees afgesonder om aan Hom gehoorsaam te wees en besprinkel te word met die bloed van Jesus Christus. Mag daar vir julle genade en vrede in oorvloed wees!”

Gebed: Laat daar dankbaarheid oor jou vloei as jy weet jy met die bloed van die volmaakte offer besprinkel is, en só daardeur vir altyd geheilig is.

Levitikus 6 (25 Maart)

My vriend, dit is Goeie Vrydag. Mag hierdie Paasfees jou hart aanraak.

Lev 6:12-13 Dit is interessant om te sien hoeveel moeite die priesters moes doen om toe te sien dat die vuur op die altaar nie doodgaan nie. Die vuur het natuurlik iets gesimboliseer van die Here se teenwoordigheid – en juis daarom was dit belangrik dat dit blywend moes brand.

Die Hebreerskrywer het later hierop ingespeel en geskryf: “Verder, elke priester staan dag vir dag sy diens en verrig, en bring elke keer weer dieselfde offers, wat tog nooit die sondes kan wegneem nie. Maar Jesus Christus het één offer vir die sondes gebring en vir altyd aan die regterhand van God gaan sit.” (Heb 10:11-12)

Sien jy dit raak? Hy speel die 2 priesters teen mekaar af. Die ou verbond se priester teenoor die nuwe. En die sleutel van die teks is in die postuur van die priester…as ‘n teken dat die offers nooit sou kon ophou onder die ou verbond nie, moes die priesters altyd staande bly. Maar Jesus Christus het nadat Hy sy offer gebring het, gaan sit. Dit is verby. Vir altyd.

Gebed: Ek kan aan niks anders dink om vandag oor te bid, as oor die kruis nie…

Levitikus 5 (24 Maart)

Die skuldoffer is die laaste van die 5 offers en maak een van die 2 offers uit wat oor sonde handel.

Die treffende deel is die rite met die offerdier: Jou hand word op die offerdier se kop geplaas. Jou sonde word verplaas op die offerdier terwyl die onskuld van die offerdier, joune word.

Dit is presies dieselfde gedagte wat agter 2 Kor 5:21 sit: “Want Hy het Hom wat geen sonde geken het nie, sonde vir ons gemaak, sodat ons kan word geregtigheid van God in Hom.” Op die kruis ontvang Jesus dit wat Hy nie verdien nie (ons sonde) en ons ontvang dit wat ons nie verdien nie, nl sy geregtigheid (Jesus se reg-met-God-wees)

Gebed: Dank die Here vir loutere genade…